|
ديارلسم باب
(( دجكگؤيگ له أكگر خگخه د تشگتيدونكو په نصيب كيگ دذلت اورسوائى
نه
سوا بل هيخگ خگه نه په برخه كيإى.
(د يو حكيم قول)
دخرس تيشگته
د1987كال د مارچ په اّخرى ورحگو كيگ جنرال اختر په ترفيع وركولو
سره مكمل جنرال جوؤكؤاىشو . هغه له
((ISI))
په لرى كولو سره كميتگى رئيس مقرر كؤاى شو. د هغه تبديلى بالكل
افغانى رهبرانو او مجاهدينو خوشگه نكؤه. حتى چه خپله جنرال هم لدى
ترفيع خگخه خوشگ نه وو هغه له تيرو (8) كالو راهيسى د افغانستان
جهاد پورى تؤلىوو. او د جهاد
(OPERATIONAL STRATIEGY)
عملياتى ستراتيژى جوؤونكى يا معماروو. د هغه د بهترين قيادت په
وجه جهاد دى مرحله ته را رسيدلى وو. چيرته چه برى يقينى وو. دا
جنرال اختر وو چه تر تگولو نه وؤاندى يى صدر ضياء د افغانستان جهاد
مرستى او ملاتؤ لپاره چمتو كؤو. د هم هغه د هخگو نتيجه وه چه
افغانى رهبران تر أيره حده متحد وو او خپل اختلافات به يى دعامو
خلكو په مخ نه راخگركگندول. اختر د افغانى روانشناسى متخصص وو. هغه
په شگه توكگه پوهيدو كه چيرى تر نظامى فتحى وؤاندى هغه په (سياست)
كيگ راكگير كؤاى شو نو خگومره بدى اغيزى رامنحگ ته كيدلاى شى. هغه
قوى باور درلود و چه مجاهدين په يوه وخت كيگ صرف يو كار سرته رسولى
شى. جهاد له سياست أير مهم وو اختر هغه حگانكگؤي شخص وو چه پدي شگه
پوهيدو چه له نظامى فتحى خگخه وؤاندى. سياسى طالع اّزموينه جهاد
تباه كوى.
په 1986 كال كى روسانو په افغانستان كى د نور زيات جنكگ كولو حوصله
او اراده له لاسه وركؤى وه. په همغه كال كگورباچوف د كمونيست كگوند
د (27) كگنكگرى په اجلاس كيگ افغانستان د (ناسور زخم) ته تشبيه
كؤو. په مئى كيگ هغه له افغانستانه د وتلو (6) كلن پلان وؤانديگ
كؤ. په جولاى كيگ يى (6) زره روسان هم له افغانستان د وتلو (6) زره
روسان هم له افغانستان نه بيرته وغوشگتل. چى په هغى كيگ (3)
(ANTI AIR CRAFT REGIMENT)
د هوائى مهارتونو ضد كنأ كونه هم وو. كوم چى په افغانستان كى يى
هيخگ أول كار نه درلودو. 1986 كال د ستگنكگر كال هم وو.
جنرال اختر يوه داسى حگاى ته تللو چه هيخگ اهيمت يى نه درلودو. هغه
د پاكستان فوحگ تر تگولو قوى موقف او د روسانو پر ضد تر خگو كالو
پورى د جكگؤى په ميدان كى د پنجه اّزمائى وروسته د ترفيع وركولو په
نوم داسى حگاى ته ورغور حگولو چيرته چه هيخگ كگتگور كار نه وو. بس
د خوند نوكرى وه تر دووهفتو پورى جنرال اختر د افغانستان د ذمه
واريو مسئوليت خپل جانشين ته ونه سپارلو. په كور كيگ د ننه د هغه
كوششونو دوام لرلو تر خگو هغه د افغانستان د جهاد له مسئوليتونو نه
سبكدوشه نكؤى. د هغه شخصى او مسلكى هيله وه تر خگو جهاد د
برياليتوب تر منزله ورسوى. مكگر د جنرال ضياء فكر د هغى برعكس وو د
زؤهء نازؤهء توب او مايوسى په عالم كيگ جنرال اختر، جنرال حميد
كگل ته د جهاد مسئوليت وسپارلو. جنرال اختر يقيناً د امريكگى تر
فشار لاندى د جهاد نه لرى كؤاى شو. د خگو كالو را هيسى ضياء باندى
د افشار وو. بالاخره د 1987 په اپريل كيگ د خگونورو وجوهاتو په نظر
كيگ نيولو سره رئيس جمهور دا مناسبه وكگنگله چه جنرال اختر دى لري
كؤاى شي د امريكى سفير په نمايشى توكگه له رئيس جمهور سره ملاقات
وكؤو، او جهاد سره د جنرال اختر د منسلك كولو درخواست يى وكؤ. مكگر
دواؤه پوهيدل چه دا تگول فريب ريا كارى او غولول دى. امريكا د خگو
كالو راهيسى د اختر د جهاد له پاليسى نه خوشگه نه وه د
CASY
د مركگ وروسته د اختر د لرى كولو هگخگى أيرى تندى او چتگكى كؤى.
د اختر او امريكا تر منحگ أير داسى مسايل وو چه په هغى باندى ددوى
تر منحگ هم اّهنكگى او د نظر يوالى نه وو موجود د جهاد په لومؤنيو
كلنو كى خو د دواؤو مقصد له افغانستان نه د روسانو اوباسل وو. د
امريكا له نظره هغوى په ويتنام كيگ د خپليگ بى عزتة بدل اخستل وو.
چه د هغى لپاره له زيات نه زيات نظامى مرسته يو مهم او بنيادى
ضرورت و. ورو ورو د جكگؤى تله د مجاهدينو په حق كى درنديدله. د
روسيى رهبرى هم د افغانستان پريشگودلو خبرى كولى او دا خبره په سمه
توكگه خگركگنده شوه چه روسان په افغانستان كى تر أيره وخته پاتى
كيدل نه شى زغملاى. امريكائى امنيتى ادارو د روسى فوحگونو سره د
پاكستان او افغانستان په اؤه فكر كول پيل كؤل. هغوى يقين د رلود و
چه د روسى عسكرو و تلو وروسته كمونيست حكومت د مجاهدينو په وؤاندى
تر أيره وخته نشى پاتى كيداى. خگرنكگه چه له ويتنام خگخه د
امريكائى عسكرو په وتلو سره د جنوبى ويتنام حكومت له منحگه لاؤو.
هغوى همداپه شان منظره يا حالت كابل كى هم ليدلو. په كابل كيگ د
اسلامى حكومت منحگ ته راتلل حتمى وو مكگر امريكا د خالص، سياف او
خاصه توكگه حكمتيار غوتدى سخت دريحگه رهپرانو خگخه په ويره كيگ وه.
د هغوى په فكر دا رهبران به د امريكا سره په دشگمنة كيگ له ايران
خگخه هم يو قدم وؤانديگ كيداى شى او ددى هدف په نظر كيگ نيولو سره
هغوى په تگول قوت د افغانى رهبرانو د زور او اثر ورسوخ كمولو فيصله
وكؤه. د رهبرانو او قوماندانانو تر منحگ يى نه پخلا كيدونكى
اختلافاتو ته لمن وهله. مكگر جنرال اختر پدى لوبه أير شگه پوهيدو.
لهذا هغه حگان چمتو كؤو او د داسى سازشونو او چالونو مقابله يى
وكؤه. د كومو په وجه چه د رهبرانو قدرت ته زوال رسيدو.
د 1989 له پيل نه CIA
اصرار كولو چه د تنظيمونو په حگاى د مستقيماً قوماندانانو ته وسله
وركؤاى شى، تر خگو د وسلو په ويشلو كيگ ددوى عمل شامل شي مونإ هغوى
د خپل كار له طرزالعمل نه باخبره كؤل. او د هرى ممكنى لارى نه مو د
هغوى د پوهولو كوشگشگ وكؤ، چه د وسلى ويشلو په وخت كيگ صرف د
مجاهدينو نظامى فعاليت په نظر كيگ نيولى كيإى. مكگر هغوى ونه منله.
د وخت په تيريدو سره اختلاف پراخيدل. مونإ كلك باور درلودو. كه
چيرى مونإ دغه طرزالعمل خپل كؤو نو د بدناميو، مايوسيو اوسازشونو
پرته به بل هيخگ خگه په لاس رانشى. بالاخره 1990 كال كى
امريكائيانو ته د خپل زؤهء او ميل مطابق موقع په لاس ورغله. وسله
اوس مستقيماً قوماندانانو ته ويشل كيده. چه په هغى باندى نه د چا
لاس وو او نه هم كنترول. اكثره قوماندانان چه د اكمالاتو په لار
كيگ ناست وو او ISI
وسله نه وركوله. هغوى به د لارى تيريدونكو نه د حق العبور په نامه
وسله تر لاسه كوله. قوماندانانو باندى د رهبرانو تسلط ورحگ په ورحگ
د ضعيفيدو په لور روان وو. لدى وضعيت نه امريكا او شوروى دواؤه
أاأه او هم نظره وو. حگكه دواؤه طاقتونه له بنستگ پالونكى اسلامى
حكومت خگخه ويريدل. روسانو ته أير په شگه توكگه معلومه وه چه په
افغانستان كيگ د بنستگ پالونكى اسلامى حكومت جوؤيدو وروسته د
اّموسيند پورى غاؤه ميشته مسلمانانو باندى خگومره اغيزى كيداى شى
او هغوى به د خگومره ويرونكو نتايجوسره مقابلى ته مجبور شى.
جنرال اختر د افغانستان د نوى مشر په توكگه د ظاهر شاه د راوستلو
طرفدار نه وو. دا امريكائى تجويز په 1986 كيگ په خگركگنده سره
رامنحگ ته كؤاى شو. چه د هغى اساسى هدف د مجاهدينو په صفوفو كى د
تفرقى او بى اعتمادى خواره كول وو. د بنستگ پالونكو او منحگ لارو
رهبرانو په منحگ كيگ د اختلافونو غتگول وو. ظاهر شاه نا اهله او
كمزوره شخصيت درلودونكى وو. چه په (15) كالو كى يى (5) صدراعظمان
تبديل كؤل. بنستگ پالونكو هغه د امريكا لاس پوخگى بللو. خو منحگ
لارو چى په هغى كيگ كگيلانى تر تگولو د مخه وو. د ظاهر شاه د
راوستو طرفداروو. هغه په موجوده حالاتو كى ظاهر شاه د افغان ملت
ناجى بللو هغه باور درلودو چه د ظاهر شاه په راتلو سره تگولى جكگؤى
او فسادونه پاى ته رسيإى.
امريكا د شاه له پاره زمونإ په باندنيو چارو ادارى باندى اصرار
كولو چه هر تنظيم له دى د مساوى، انتصابى يا انتخابى نماينده كگانو
اختيار وركؤى شى. او شوراى دى د راتلونكى حكومت په هكله فيصله
وكؤى. پدى سياسى عمل كيگ له وخت نه د مخه خگه خامى موجود دى ديگ.
خگو سياسى غتگ داسى تنظيمونه هم وه چه په جهاد كى يى كمه برخه
اخيستى وه. پداسى حال كى چه خگوواؤه داسى تنظيمونه هم وو چى په
جهاد كيگ يى لويه برخه درلوده. دغه فيصله په بدنيتى او بى انصافى
ولاؤه وه. مونإ د دواؤه افغانى عبورى حكومتونو هم سخت مخالف وو.
زمونإ د نظر مطابق تر كومه وخته پورى چى روسان له افغانستان نه نوى
تلى او كابل نوى فتحه شوى. لازمه ده چى جگكگؤه د سياست نه لرى
وساتل شى، حگكه چه أيرى ويرانه وونكى اغيزى رامنحگ ته كولى شويگ له
بده مرغه چى رئيس جمهور ضياء هم د امريكا د طرحى او تجويز طرفدار
وو.
جنرال اختر مكمل باور درلودو چى د خارجه وزارت او امريكا د تر غاؤه
كيدلو غتگ هدف د افغان ملت تگوتگى، تگوتگى كول او د هغوى په صفونو
كى د تفرقى خپرول دى. تر خگو د جكگؤى په أكگر كيگ د مجاهدينو قدرت
كم كؤاى شى. مونإ دواؤو د ايمان تر حده يقين دلودو چى د كابل له
فتحى نه وؤاندى د سياسى عمل پيل كول او د راتلونكى حكومت جوؤول به
يوه تاريخى فاجعه وى. كومه ورحگ چه قوماندان سياست كيگ راكگير كؤاى
شو. هغه به د جكگؤى أكگر خوشى كوى او د سياسى كگتگو تر لاسه كولو
لپاره به پيشگور كيگ چى د سياسى سوداكگرة مركز وو، بيروبار جوؤوى.
دا خگرنكگه ممكنه ده چه د جكگؤى په ميدان كيگ دى د تگولو خطرونو ره
هغه مخامخ شى.
او كگتگه ديگ هغه خلك تر لاسه كؤى چه د پيشگور په دفترونو كيگ ناست
د خوندنو كگرة تر سره كوى. هيخگ قوماندان په افغانستان كيگ د
اوسيدلو سره سره دا باور نه درلودو چى د هغه په نشتوالى كيگ دى د
هغه د كگتگو پوره ساتنه وكؤاى شى. هغه هم د افغانانو له سر نوشت او
خوى سره بلدو كوم چه اساس يى په ملكگرتيا وو، نفر تونو او سازشونو
ولاؤدى.
جنرال اختر لدى حقيقت خگخه هم باخبره و كه چيرى د كابل له فتحى نه
وؤاندى سياسى عمل پيل كؤاى شى. په جهاد باندى د هغى خگومره منفى
اغيزى پرى وتلاى شى. چه مجاهدين له فتحى خگه أير لرى بيولىشى. د
هغوى دغه تشويشونه تر أيره حده صحيح ثابت شول. له بده مرغه چى اختر
د دوست نه درلودولو سره برابروو. په نظامى ساحه كيگ عالى رتبه
جنرالانو ، هغه د شك، حسد او سيالى له نظره ليدلو. هغه له صدراعظم
سره سخته دشگمنى لرله. امريكى هغه د بنستگ پالونكو كلاك ملاتؤ
كوونكى بللو. له ISI
خگخه د هغه دلرى كولو د حتمى فيصلى حق صرف له يوه شخص سره و. او
هغه په خپله رئيس جمهور ضياء وو. كه هغه غوشگتلاى چه جنرال اختر دى
د جهاد سره تؤلى پاتى شى پدى صورت كيگ هغه هيخگ چانشو لرى كولاى.
مكگر د 1987 په پيل كيگ جنرال ضياء د هغه د تبديلولو فيصله كؤى وه.
مكگر تر دى وخته جنرال اختر يوه معجزه وشگودله. د روسانو د ماتى
امكانات په واضحه توكگه غالب شوى وو. روسانو په أاكگه د بيرته تلو
خبرى كولى. ستگنكگر د دشگمن تخت ولؤزولو د جكگؤى قرعه (پچه) د
مجاهدينو په كگتگه راوتلى وه. د مكملى فتحى په صورت كيگ جنرال اختر
ملى قهرمان كگرحگيدو. حگكه چه هغه تر تگولو د مخه د افغانستان جهاد
د حمايت كولو او مرستى كولوطرحه وؤاندى كؤى وه.
او د هغى بريالى طرزالعمل هم ده جوؤكؤى وو. دا فتحه به د اختر فتحه
وه.
رئيس جمهور ضياء اختر ته په ترفيح وركولو سره ددى فتحى تاج په خپل
سر ايشگودل غوشگتل. چه د هغه شخصيت يى لانور هم قوى، اغيز من او
منلى كگرحگولو. د هغه نوم به تر پيؤيو پورى تاريخ كيگ ژوندى پاتى
كيدو. هغه روسانو ته د ماتى وركونكى جنرال حيثيت كگتگل غوشگتل. او
شگايى ملت هم د ژوند تر پايه هغه د رئيس جمهور په توكگه منلاى واى
. ددى خيالونو سره يو حگاى كله چه امريكايى او پاكستانى فشار هم
هغه باندى پريوتو نو هغه په فيصله كولو كيگ حگنأ ونكؤ. اختر لومؤى
جنرال نه وو كوم چه ضياء د اقتدار له حلقى خگخه د باندى او با سلاى
وى. هغه د مخه هم خگو داسى جنرالان چه د هغه شگى لاس يى تشكيلاوه.
د شخصى قدرت او كگتگى لپاره د معمولى خطر جوؤيدو په صورت كيگ بى
حگنده د قدرت له حلقى خگخه بهر او باسلى دى.
پدى حساسه او نازكه مرحله كيگ زما هم د جنرال اختر تلل خوشگ نه
شول، د يوه مسلكى عسكر په حيث ما هم كلكه شخصى هيله درلوده چه
مجاهدين دى د جكگؤى په ميدان كيگ واضح برى تر لاسه كؤى. زه هم د
جنرال اختر خيالونو سره متفق وم چه تر تگولو د مخه بايد جكگؤه
وكگتگل شى. او بيا دى قدرت سياست مدارانو ته وسپارل شى. ما دا
حقيقت پوره احساسولو چه زمونإ خيالونه لإ أير ساده او غير مصنوعى
وو. مكگر وروستيو حالاتو دا ثابته كؤه، چه له وخت نه د مخه د سياسى
عمل د پيل كولو په نتيجه كيگ نن افغانان د تفرقى او بيلتون شگكار
شوى او له خپل منزله لرى شوى دى.
زما تگولى هلى حگلى د جهاد چتگكوالى ته متمركزيگ شويگ ويگ. مكگر د
جكگؤيگ په أكگر باندى د سياست اغيزه ورحگنى كار روائى وه. دا يو
تريخ حقيقت دى چه سياسى عواملو او تحريكونو هميشه جهاد (جنكگ) ته د
كگتگيگ په حگاى تاوان رسولى دى. زمونإ د خارجه دفتر وزير صاحبزاده
يعقوب خان د پاكستان او شوروى تر منحگ د ژنيو مذاكراتو برى ته
رسولو لپاره حگان مكمل وقف كؤى وو. هغه به د ژنيو مذاكراتو په هكله
افغانى رهبرانو ته صرف تر دى حده ويل كوم چه د مخه به په اخبارونو
كيگ راغلى وو. هغه هيخگ كله هم كوشش ونكؤو چه د افغانى رهبرانو
اعتماد حاصل كؤى او نه يى هغه ددى قابل كگنگل. په ذهنى توكگه هغه د
كوم افغان رهبر مشورى منلو له تيارنه وو هغه په بده توكگه د خود
خواهىشگكار شوى وو. خارجه دفتر په مكمله توكگه د ژنيو خبرواترو په
سودا بازى باندى كگرم شوى وو. او غوشگتل يى جه هغه په هر صورت كيگ
بريالى كؤي. هغوى د ژنيو مذاكراتو په چوكات كيگ د افغان ملت سر
نوشت په خپله تگاكل غوشگتل او د هغوى د خپواكة وركولو حق ته تيار
نه وه. د 1986 كال په وروستيو ورحگو كيگ د رهبرانو او خارجه دفتر
تر منحگ تعلقاتو كيگ ، احترام او اعتماد ته په بده توكگه صدمه
ورسيده. يو حگلى خارجه وزير له رهبرانو خگخه د روسى عسكرو د وتلو د
تقسيم اوقات په باره كيگ پوشگتنه وكؤه. نو حكمتيار حگواب وركؤو:
(دا أير اّسان او ساده دى، روسانو ته دى دومره وخت وركؤاى شى
خگومره چى هغوى افغانستان ته د راتلو لپاره اخستى وو.
يعنى له (3 ورحگو خگخه زيات نه) افغانى رهبرانو اصرار كولو چه
روسان بايد ددى سره مستقيماً خبرى اترى وكؤى. زه په يقين سره خو
نشم ويلاى چى په 1986 كيگ روسان دى امر باندى متفق كيدل. مكگر دا
ضرور ويلاى شم چه زمونإ خارجى اداره په هيخگ صورت د خپلى معتبرى نه
د لاس اخستلو لپاره تيار نه وه. د رهبرانو كگأه فيصله وه چه هغوى د
نجيب ياد روسانو كوم بل لاس پوخگى سره د كگأ او مخلوط حكومت جوؤولو
ته تيار نه دى. او هغه لدى فيصليگ نه د لاس اخستلو لپاره قطعاً
تيار نه وه. د هغه دا تگولى هلى حگلى د خداى(ج) په نامه دى، چى د
هغى اساسى هدف په افغانستان كيگ د يوه اسلامى حكومت جوؤول وو. په
كگأ حكومت كيگ شامليدل د لكونو شهيدانو د وينو سره غدارى وه.
حتى چه رئيس جمهور ضياء بى حده اصرار وكؤ چه هغوى دى د سياسى بصيرت
په خگركگندولو سره په موْقتى توكگه د خگو مياشتو لپاره مخلوط حكومت
كيگ شامل شى. مكگر رهبران راضى نه شول هغوى خپل اصولو باندى تر
مركگ پابند خلك وو.
تورن جنرال حميد كگل د 1987 په اپريل كيگ د جنرال اختر حگاى
ونيولو. هغه دوه كاله دى عهدى باندى پاتى شو ددى نه وؤاندى هغه د
نظامى استخباراتو مدير هم پاتى شوى وو، هغه په خپل مسلكى مهارت،
خدائى قابليت او په كار كيگ د جديت او استحكام په وجه د پاكستان په
اردو كيگ مشهوروو.اوس كله چى زه شاته نظر اچوم. نو زما تگوله
همدردى د جنرال حميد كگل سره ده. له بده مرغه چه هغه له أيرو پيشگو
او غمونو سره مخامخ شو، د روسى عسكرو د بيرته تلو سره سره، خگه چه
دده په دوره كيگ وشول، تر يوه وخته پورى د افغانستان جهاد
دوارخطائى شگكار شوى وو.
حميد كگل په راتلو سره د يوه حگوان او احساساتى جنرال په توكگه
فورى اقدامات پيل كؤل. زما په فكر هغه ته لإ انتظار كول په كاروو.
تر خگو هغه رهبران وپيژنى، د افغانانو خوى او د هغوى كؤن لارو سره
بلد شى. او د مجاهدينو استعداد او كفايت باندى پوه شى چه هغوى خگه
كولاى شى او خگه نه. پدى وجه په پيل كى جنرال حميد كگل د يو لؤ.
ستونزوسره مخامخ وو. جنرال اصلى مسلك
(CAVALRY)
د تگانك كنأك پورى تؤلى دى.
خگرنكگه چى په فطرى توكگه هغه په چتگكى سره حركت كوونكو
(MOBILE)
خوندى كگروپونو باندى اطمينان درلودو. چه د افغانستان هر سيمى ته
لاؤشى او پر دشگمن باندى اغيزمن كگذار وكؤاى شى. هغه غوشگتل له
مجاهدينو نه هم دا أول كگروپونه جوؤ كؤى. چه په هر أول تشويشناكه
او نازكه مرحله كيگ د جكگؤى ميدان ته په صحيح وخت او حگاى ته په
رسيدو سره اغيز من واقع شى او له برياليتوب نه پوره كگتگه تر لاسه
كؤاى شى. د فكر دغه طرز او تدبير د ستاينى وؤ وو. چى د منظمو جكگؤو
كگتگلو لپاره بى حده ضرورى دى. په چريكى جكگؤو كيگ مناسب بلل كيإى.
مكگر په افغانستان كيگ د مجاهدينو لپاره عملى نه وو. په پيل كى
جنرال كگل د مجاهدينو له سياليو ، كركو، او دشگمنيو خگخه پوره خبر
نه وو. هغه داسى تصور هم كولو چه په حگينو مخصوصو حگايونو كيگ كوم
بل تنظيم يا قوماندان ته د جهاد كولو اجازه هم نشته. حتى چه له
أيرو سيمو خگخه نور تنظيمونه او قوماندانان تيريدلى هم نشول.
ما كوشش وكؤ چه هغه د افغانستان په موجوده حالاتو باندىپوه كؤم.
مكگر هغه پدى خبرى سره چه خلك د نوو طرحو اكثراً مخالفت كوى زما
مشوره رده كؤه. خگرنكگه چى د عالى رتبه صاحب منصبانو سره د وفادارى
غوشگگنو په نظر كيگ نيولو سره ما د بيلا بيلو تنظيمونو مجاهدين را
تگول او روزنه مى ورته پيل كؤله، تر خگو د هغه پيشنهاد شوى ضربتى
قوا (STRIKE FORCE)
جوؤه كؤاى شو. د (6) هفتو مسلسلو منأو رامنأو سر بيره مونإ د
اكمالاتو تيارى، د وسلو ساتنه. اوامر او كنترول
(COMMAND AND CONTROL)
غوندى پيچيده مسايلو تسلى وركونكى حل ونه لتگولاى شو. جنرال حميد
كگل چى د پاكستان فوحگ پر ذهينو او عاقلو صاحب منصبانو كيگ شميرل
كيدو په چتگكى سره د افغانستان په مسايلو پوهيدلو كيگ بريالى شو او
په موقتى توكگه ددى طرحى په حگنأولو باندى راضى شو. دا هم هغه وخت
وو چه زما زؤهء له پوحگ خگخه موؤ شو او د تقاعد اخستلو فيصله مى
وكؤه. ما په يقينى توكگه محسوسوله چى طاغوتى حگواكونو په سازش او
تفاهم سره د جهاد پر ضد يوه متحده جبهه جوؤه كؤى ده. د نظامى فتحى
په حگاى هر شخص ددى مسئلى په سياسى حل لتگولو كيگ مصروف وو،
پاكستان د خپلو سياسى كگتگو حاصلولو لپاره د افغانستان د جهاد بى
دريغه قربانيو شاته غورحگولو لپاره تيار وو. رئيس جمهور ضياء هم د
شيطانى قوتونو او سازشونو په مقابلى كولو، كولو كيگ سترى شوى وو. د
هغه د خپل قدرت كشتة هم په سياسى كگردابونو كيگ سركگردانه وه.
دافغانستان په مسئله كيگ صاحبزاده يعقوب هم د امريكا پوره ملاتؤ
كولو. او د صدراعظم جونيجو سره يى مكمله ملكگرتيا كوله. رئيس جمهور
ضياء يى ورو ورو د افغانستان له پاليسى خگخه لرى كولو. دى حالاتو
كيگ صدر ضياء هم د خپل اقتدار بچولو لپاره په افغانى رهبرانو باندى
هر ممكن فشار اچولو تر خگو هغوى په موْقتى توكگه د نجيب حكومت سره
د يو أول معاهدى كولو لپاره راضى شى ديخوا امريكا خپلو سازشونو كيگ
مصروفه وه. چه په يو أول نه يو أول بنستگ پالونكى تنظيمونه له كابل
نه لرى وساتي دا يوه داسى حساسه او نازكه مسئله وه چه ما دخپل كوم
دوست سره هم مشوره نشوه كولاى. او نه د خگه كولو په دريحگ كى وم.
پدى سبب ما د پوحگ پريشگودلو فيصله وكؤه. جنرال حميد كگل او اختر
زما د فيصلى كلك مخالفت وكؤ. رئيس جمهور ضياء هم زما پريشگودلو نه
راضى نه وو. مكگر زما فيصله قطعى وه. زه د جنرال حميد كگل نه بى
حده ممنون او شكر كگذاريم چه هغه د جنرال اختر د مكمل مخالفت سره
سره هم زما ملكگرتيا وكؤه او په تقاعد كولو كيگ يى هره ممكنه مرسته
راورسوله. نه يوازى دا بلكه د تقاعد كيدلو وروسته يى هم زما خبر
اخستلو. دا د پوحگ يوازينى جنرال دى چى زه به تر ژونده د هغه د
مهربانيو او نوازشو نو احسان مند اوسم.
د 1987 په اكگست كيگ د پوحگ او ISI
پريشگودلو وؤاندى ما د نظامى كميتگى سره وعده كؤى وه. چه خگو
مياشتى وروسته به د جهاد لپاره د سويلين (رضاكار) په حيث راحگم.
خپله كورنة مى كراچى كى حگاى په حْاى كؤه د 1988 د اپريل په (4)
نيتگه مى راولپنأة ته د تلو لپاره سيتگ ريزرف كؤ، زه جهاد ته تلم
مكگر په اّخرى لمحو كيگ زما جانشين وويل چى فى الحال دى خپله اراده
شاته وغورحگوم حگكه چه د تنظيمونو سره د مهماتو كمبود موجود دى.
پدى سبب به هغه كوم شگه عمليات ونكؤاى شى. زه ددى حگواب خگخه
پريشانه شوم. حگكه چه هغوى زما د راتكگ نه يوه مياشت وؤاندى خبروو.
د انتظار پرته بله هيخگ چاره نه وه، د يوى هفتى په د ننه كى پدى
اوريدلو سره أير غمكگين او متاثره شوم. چه د اوجؤى كيمپ تگول مهمات
په يويگ چاودنى سره له منحگه تللى. دغه پيشگه له
ISI
خگخه زما د پريشگودلو (8) مياشتى وروسته وشوه. شگايى چى د
ISI
پريشگودلو په هكله زما فيصله په وخت كاروو.
د 1989 كال د جنورى مياشت د افغانستان د خگو سؤو مياشتو خگخه يوه
سؤه مياشت وه. د جنورى تر نيمائى پورى د روسانو اكثريت قوا ويگ له
افغانستان خگخه وتليگ وى. او اكثره عسكرو په كورونو كيگ خپلى رخصتى
تيرويگى. مكگر اوس هم يوه اندازه پوحگونه پاتى وو. چى د وروستى
ساتونكى (REAR GUARD)
كگارأ دندى به يى سرته رسولى. تر خگو د فبرورى تر (15) پورى پاتى
روسى پوحگونه له افغانستان نه سلامت اووتل.
روسى راأيو اپريتر (VASILY SAVENOK)
په شدت سره خپل وارته منتظروو. چه هغه په ماسكو كيگ له خپلو
خپلوانو او خيشگانو سره وليداى شى. هغه د يو كال اوإد عذاب په يوه
محاصره شوى پوسته كيگ تير كؤو. چه د كابل شگار شمال لويديز ته د
غزنى په سؤك واقع وو. د روسى نقشو مطابق هغه په
(HILL-13)
أوله نشانى شوى وه. دا پوسته د اوبو د يوى بخوانى كگرديگ ذخيرى
شاوخوا جوؤه شوى وه. يوه | 
